Striae tijdens de zwangerschap: alles wat je wil weten

Je buik groeit, je lichaam verandert en op een dag zie je ineens een paar roze of paarse streepjes op je huid. Voor veel vrouwen die voor het eerst zwanger zijn, roept dat meteen vragen op. Komt dit doordat ik iets verkeerd doe? Had ik eerder moeten beginnen met smeren? En gaat het ooit nog weg?

Striae, ook wel zwangerschapsstriemen genoemd, hoort bij heel veel zwangerschappen en zegt niets over hoe goed je voor jezelf of je baby zorgt. In dit artikel lees je rustig op een rij wat striae precies is, waardoor het ontstaat, vanaf wanneer je er kans op loopt en wat je kunt doen om je huid te ondersteunen. Zonder bangmakerij en zonder loze beloftes.

Wat zijn zwangerschapsstriemen?

Striae zijn kleine scheurtjes in het bindweefsel onder je huid. Je bovenste huidlaag is elastisch en rekt makkelijk mee, maar de laag daaronder is minder rekbaar. Als je huid sneller groeit dan dat onderliggende weefsel kan bijhouden, ontstaan er kleine breukjes. Die zie je aan de buitenkant terug als smalle strepen.

In het begin zijn ze vaak rood, roze of paarsig, soms wat opgezet en gevoelig. Na verloop van tijd vervagen ze en nemen ze een lichtere, bijna huidkleurige of zilverachtige tint aan. Eigenlijk zijn striae dus een soort littekentjes onder de huid. Ze komen het vaakst voor op plekken die tijdens de zwangerschap snel groeien: je buik, borsten, heupen, billen en bovenbenen.

Waardoor ontstaat striae tijdens je zwangerschap?

Striae ontstaat zelden door één oorzaak. Meestal werken een paar dingen samen.

1. Het uitrekken van je huid - Je baarmoeder groeit mee met je baby en je borsten bereiden zich voor op de borstvoeding. Daardoor wordt je huid op verschillende plekken flink opgerekt. Gaat dat snel, dan kan het bindweefsel het niet altijd bijbenen.

2. Hormonale veranderingen - Tijdens de zwangerschap verandert je hormoonhuishouding. Onder andere een verhoogd niveau van het hormoon cortisol maakt de elastische vezels in je huid wat slapper, waardoor ze sneller scheuren bij het uitrekken.

3. Erfelijke aanleg - Of je gevoelig bent voor striae, zit deels in je genen. Kreeg je moeder of zus zwangerschapsstriemen, dan is de kans groter dat jij ze ook krijgt. Dat is meteen geruststellend: het ligt dus niet aan iets dat je hebt gedaan of nagelaten.

4. Gewichtstoename - Aankomen hoort bij een gezonde zwangerschap. Kom je in korte tijd veel aan, dan rekt je huid extra snel op en stijgt de kans op striemen. Tegelijk krijgen ook vrouwen die maar weinig aankomen soms striae, puur door aanleg.

Krijgt iedereen striae? Je bent niet de enige

Heel veel vrouwen krijgen striae! De schattingen lopen uiteen, van ongeveer 50 tot 90% van de zwangere vrouwen, waarbij vaak rond 70% wordt genoemd. Als jij striae krijgt, hoor je dus bij de meerderheid en niet bij de uitzondering. Het is een van de meest normale veranderingen die je lichaam in deze periode doormaakt.

En misschien wel het belangrijkste om te lezen: het is geen teken dat je iets “verkeerd” hebt gedaan. Striae ontstaat door je aanleg, je hormonen en de snelheid waarmee je huid uitrekt, niet doordat je te weinig hebt gesmeerd of te slordig voor jezelf hebt gezorgd. Je hoeft striae niet mooi te vinden, maar je hoeft je er ook niet schuldig over te voelen.

In welke week is de kans op striae het grootst?

Striae ontstaat meestal in het laatste deel van de zwangerschap, vaak vanaf ongeveer week 25 en vooral in het derde trimester. Dan groeit je buik het hardst en nemen ook je borsten in omvang toe. Sommige vrouwen zien al eerder lichte streepjes verschijnen, bijvoorbeeld op heupen of billen, omdat je lichaam daar al vroeg wat vetreserve aanlegt.

Er is geen exacte week waarop het bij iedereen gebeurt. Het hangt af van hoe snel je groeit en van je huid. Wel zien verloskundigen dat de meeste striae in de tweede helft van de zwangerschap zichtbaar wordt.

Hoe herken je de eerste tekenen van striae?

Striae kondigt zich vaak aan voordat je de strepen duidelijk ziet. Let op deze signalen:

·        Een strak, gespannen gevoel op je buik, borsten of heupen.

·        Jeuk op de plekken waar je huid uitrekt.

·        Dunne, licht glanzende of rode tot paarsige lijntjes die langzaam zichtbaar worden.

Jeuk en een trekkerig gevoel zijn meestal gewoon een teken dat je huid hard aan het werk is. Je huid insmeren kan dat ongemak verzachten, ook al voorkomt het de striae zelf niet altijd.

Kun je striae voorkomen?

Dit is misschien wel de vraag die het meest leeft, en het eerlijke antwoord is genuanceerd. Je kunt striae niet met zekerheid voorkomen, en dat ligt niet aan jou. Of je ze krijgt, hangt voor een groot deel af van je aanleg, je hormonen en de elasticiteit van je huid, en daar heb je maar beperkt invloed op. Wat je wel zelf voorafgaand aan en tijdens de zwangerschap in de hand hebt:

·        Een gezonde leefstijl met gevarieerde voeding en voldoende drinken, zodat je huid in goede conditie blijft.

·        Niet roken, want roken gaat ten koste van de elasticiteit van je huid.

·        Je huid regelmatig insmeren en hydrateren, vooral voor het comfort.

Eén hardnekkig misverstand mag hier weg: geen enkele crème of olie houdt striae gegarandeerd tegen. Dat blijkt ook uit wetenschappelijk onderzoek. Wat verzorging wel doet, is je huid soepel en gehydrateerd houden, waardoor een strak of jeukerig gevoel afneemt. Zie het dus vooral als comfort en zelfzorg, niet als garantie.

Je huid verzorgen tijdens de zwangerschap

Je huid in goede conditie houden is prettig tijdens de zwangerschap, ook al kun je striae er niet mee uitsluiten. Drie praktische vragen die veel vrouwen hebben.

1. Vanaf wanneer kun je je huid het beste insmeren?

Er is geen vast moment dat voor iedereen geldt. Veel vrouwen beginnen in het eerste of tweede trimester met het insmeren van hun buik, borsten, heupen en bovenbenen, en gaan daarmee door tot na de bevalling. Vroeg beginnen kan prettig zijn omdat je huid juist in de groeifase comfortabel blijft en je een rustig dagelijks momentje voor jezelf inbouwt. Of en wanneer je begint, bepaal je helemaal zelf.

2. Olie of balm: wat kun je smeren?

Een olie trekt makkelijk in en voelt licht en verzorgend aan. De Naïf zwangerschapsolie is bijvoorbeeld gemaakt voor de huid tijdens de zwangerschap en helpt je huid soepel te houden terwijl die uitrekt. Een balm is wat rijker en voelt vaak voedend op een strakke of droge huid; de Naïf Soothing Pregnancy Belly Balm is gericht op het verzachten van je buik wanneer die snel groeit. Welke vorm je kiest, is vooral een kwestie van wat prettig voelt: een lichte olie of een rijkere balm.

3. Welk product past bij jou?

Er bestaat geen middel dat striae bewezen voorkomt of wegneemt, dus laat je niet gek maken door grote beloftes. Kies liever een product dat veilig is voor gebruik tijdens de zwangerschap en dat je met een gerust hart elke dag gebruikt. Kijk voor meer opties bij de verzorgingsproducten voor tijdens de zwangerschap, die op deze periode zijn afgestemd. Twijfel je over een specifiek product of ingrediënt? Vraag het gerust aan je verloskundige of aan ons, dan denken we met je mee.

Je ziet de eerste streepjes: wat nu?

Zie je de eerste streepjes verschijnen? Dan is er niets om je voor te schamen of van te schrikken. Een paar dingen die kunnen helpen:

·        Blijf je huid dagelijks hydrateren, dat verzacht jeuk en een gespannen gevoel.

·        Wees zacht voor je huid en voor jezelf; striae is geen teken dat je iets fout doet.

·        Wacht met behandelingen die bedoeld zijn om striae te verminderen tot na de zwangerschap en de borstvoedingsperiode, want niet alle middelen zijn dan veilig.

Verdwijnt striae weer na de bevalling?

Helemaal verdwijnen doen de zwangerschapsstriemen meestal niet, maar ze worden met de tijd doorgaans veel minder opvallend. De rode of paarse strepen (striae rubra) worden in de maanden erna geleidelijk lichter en platter en kleuren uiteindelijk vaak licht of zilverachtig (striae alba). Op dat moment vallen ze veel minder op. Beginnende, rode striae vervaagt na de bevalling vaak vanzelf naar een lichtere kleur. Volledig wegwerken zonder behandeling gebeurt meestal niet, omdat het om kleine littekentjes gaat.

Vind je het lastig om te wennen aan je nieuwe lichaam mét strepen? Misschien helpt deze gedachte jou, net als veel andere moeders, ook: de nieuwe lijntjes zijn een herinnering aan de topprestatie die jouw lichaam in korte tijd heeft geleverd – het groeien van jouw kindje. Daar mag je gerust trots op zijn, maar leg jezelf niets op; het is evengoed helemaal begrijpelijk en oké om er een beetje van te balen.